• dorazaxari

Μάθετε τα πάντα για την βιταμίνη D



Η βιταμίνη D, γνωστή και ως ‘βιταμίνη της ηλιοφάνειας’, ανήκει στην ομάδα των λιποδιαλυτών βιταμινών και είναι απαραίτητη για την διατήρηση της ομοιόστασης του ασβεστίου και του φωσφόρου στο έντερο και στα οστά. Κύρια πηγή της είναι η έκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία και η πρόσληψη τροφίμων που εμπεριέχουν βιταμίνη D.


Πόσο σημαντική είναι για την υγεία μας;


Εκτός από ότι είναι απαραίτητη για την ανοσοποιητική λειτουργία του οργανισμού μας, παίζει σημαντικό ρόλο στην:

  • απορρόφηση του ασβεστίου και του φωσφόρου από το έντερο , με στόχο την ανάπτυξη των οστών και των δοντιών μας

  • πρόληψη από διαταραχές, όπως η οστεοπόρωση

  • υποστήριξη του εγκεφάλου και του νευρολογικού μας συστήματος

  • ρύθμιση των επιπέδων ινσουλίνης και της διαχείρισης του διαβήτη

  • καλή λειτουργίας των πνευμόνων μας και της καρδιαγγειακής λειτουργίας


Που μπορούμε να την βρούμε;



Η βιταμίνη D είναι ένα σύμπλεγμα δύο βιταμινών, της εργοκαλσιφερόλης (D2) η οποία ανευρίσκεται σε τρόφιμα φυτικής προέλευσης και της χοληκαλσιφερόλης (D3) η οποία λαμβάνεται από τις ζωικές τροφές και σχηματίζεται στο δέρμα υπό την επίδραση της υπεριώδους ακτινοβολίας (UVB).


Το 90% της βιταμίνης D προέρχεται από την έκθεση του δέρματος στον ήλιο ενώ το υπόλοιπο 10% λαμβάνεται μέσω της διατροφής ή με τη μορφή διατροφικών συμπληρωμάτων.


Οι τροφές με την μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε βιταμίνη D είναι:

  • τα λιπαρά φρέσκα ψάρια, όπως οι σαρδέλες και ο σολομός

  • το τόφου

  • τα στρείδια

  • το γάλα αμυγδάλου

  • τα μανιτάρια

  • το μοσχαρίσιο συκώτι

  • η φυτική μαργαρίνη

  • το μουρουνέλαιο

  • αλλά και ο κρόκος του αυγού

Γιατί οι Έλληνες παρουσιάζουμε χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D;


Πρόσφατη μελέτη έδειξε ότι περίπου 6 στους 10 Έλληνες έχουν χαμηλή συγκέντρωση βιταμίνης D στο σώμα τους. Πρόκειται για ένα στοιχείο που προκαλεί έκπληξη, αφού ζούμε σε μια χώρα που η ηλιοφάνειά της θα μπορούσε να αποτελεί την καλύτερη πηγή πρόσληψής της. Ωστόσο, τα δεδομένα δεν είναι έτσι. Η αυξημένη χρήση αντηλιακών, η εργασία σε κλειστούς χώρους χωρίς ηλιοφάνεια και ο έντονος ρουχισμός που καλύπτει μεγάλο κομμάτι του σώματός μας, ευθύνονται για την ανεπαρκή σύνθεσή της που σε συνδυασμό με την μη ικανοποιητική πρόσληψή της οδηγούν στην έλλειψή της βιταμίνης. Τέλος, ένας εξίσου σημαντικός παράγοντας είναι και η κακή πληροφόρηση. Για παράδειγμα, το αγελαδινό γάλα που θεωρείται καλή πηγή βιταμίνης D μας δίνει μόλις 100 IU/ποτήρι, όταν το σώμα μας χρειάζεται ημερησίως εξαπλάσια ποσότητα!


Τι μπορεί να μας προκαλέσει η έλλειψη βιταμίνης D;


Κατά καιρούς τα χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D έχουν συσχετιστεί τόσο με τον αυξημένο κίνδυνο αναπνευστικών ασθενειών, όπως άσθμα και χρόνια αποφρακτική πνευμονική νόσο, όσο και με την μειωμένη λειτουργία των πνευμόνων.


Η ανεπάρκεια της από την άλλη πλευρά έχει συσχετιστεί με τη μειωμένη ανοσολογική μας λειτουργία αλλά και με την ενίσχυση μιας διαδικασίας γνωστή ως "καταιγίδα κυτοκίνης" , πρωτεΐνες δηλαδή που είναι άρρηκτα συνδεδεμένες με το ανοσοποιητικό μας σύστημα και η δράση τους επικεντρώνετε στην προστασία μας από λοιμώξεις και ασθένειες. Η μη ρυθμιζόμενη ή και η υπερβολική απελευθέρωση τους μπορεί να αποτελέσει σημαντική αιτία για την εμφάνιση του συνδρόμου της οξείας αναπνευστικής ανεπάρκειας.


COVID-19 και βιταμίνη D


Όσον αφορά στην πανδημία από το νέο κορωνοϊό, από τα έως τώρα δεδομένα, είναι αρκετά πιθανό, η κατακλυσμιαία πνευμονία στην οποία οδηγεί η νόσος COVID-19, να οφείλεται κυρίως σε ανεξέλεγκτη υπεραντίδραση του ανοσοποιητικού μας συστήματος. Φαίνεται επίσης ότι η ανεπάρκεια βιταμίνης D αποτελεί παράγοντα κινδύνου τόσο για την προσβολή από τον ιό όσο και για την εμφάνιση σοβαρής πνευμονικής νόσου. Είναι επομένως κρίσιμης σημασίας να θωρακιστεί ο πληθυσμός με βιταμίνη D ενόψει της πανδημίας!




Πηγές:

healthline.com

NCBI Vitamin D deficiency in Europe: pandemic?

NCBI The Big Vitamin D Mistake

Wikipedia